Nguyên lí kế toán FTU - Chương 3

10/17/2022 CHƯƠNG 3 CHỨNG TỪ KẾ TOÁN MỤC TIÊU • Nắm được khái niệm, ý nghĩa và cách phân loại của chứng từ kế toán; • Biết được phương pháp lập và ghi chứng từ, số lượng các biểu mẫu chứng từ • Hiểu về nguyên tắc và trình tự luân chuyển, bảo quản, lưu trữ của các loại chứng từ kế toán • Nắm và hiểu được khái niệm, mục đích và các phương pháp kiểm kê trong doanh nghiệp; vai trò của kế toán trong kiểm kê I. CHỨNG TỪ KẾ TOÁN 1.1. Khái niệm Theo Khoản 7, Điều 4, Luật kế toán 03/2003/QH11: “Chứng từ kế toán là những giấy tờ và vật mang tin phản ánh nghiệp vụ kinh tế tài chính phát sinh và đã hoàn thành, làm căn cứ ghi sổ kế toán.” ➔ Chứng từ kế toán là những chứng minh bằng giấy tờ về nghiệp vụ kinh tế tài chính đã phát sinh và thực sự hoàn thành. 1 10/17/2022 Phương pháp chứng từ kế toán là phương pháp kế toán sử dụng để phản ánh các nghiệp vụ kinh tế tài chính đó phát sinh và thực sự hoàn thành theo thời gian cũng như địa điểm phát sinh của nghiệp vụ đó vào các bản chứng từ kế toán để làm căn cứ pháp lý cho việc ghi sổ kế toán. 1.1.2. Ý nghĩa • là khởi đầu của mọi công tác kế toán. • là cơ sở pháp lý cho mọi số liệu, tài liệu kế toán. • là cơ sở để phân loại, tổng hợp các nghiệp vụ kinh tế. • là cơ sở pháp lý cho việc giải quyết tranh chấp, kiểm tra trong doanh nghiệp. 1.1.3. Các yếu tố của chứng từ kế toán • Tên gọi của chứng từ • Ngày và số chứng từ • Tên, địa chỉ, chữ ký của đơn vị, cá nhân có liên quan đến nghiệp vụ • Nội dung của nghiệp vụ kinh tế • Quy mô của nghiệp vụ về số lượng, đơn giá, giá trị… của nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh • Chữ ký và dấu của các bên có liên quan 2 10/17/2022 Ví dụ 1.2. Phân loại chứng từ kế toán 1.2.1.Phân loại theo hình thức biểu hiện Chứng từ bằng giấy Chứng từ điện tử • Phiếu thu, phiếu chi • Phiếu nhập kho, phiếu xuất kho • Hóa đơn bán hàng, hóa đơn GTGT… • Thẻ Visa Card, Master Card • Tập tin dưới dạng một Email được các ngân hàng sử dụng như: City Bank, (HSBC)… 1.2.2. Phân loại theo nội dung kinh tế • Chứng từ về lao động tiền lương • Chứng từ về hàng tồn kho • Chứng từ về bán hàng • Chứng từ về tiền tệ • Chứng từ về tài sản cố định 3 10/17/2022 1.2.3. Phân loại theo địa điểm lập chứng từ Chứng từ đến từ bên ngoài doanh nghiệp • Hóa đơn mua hàng, • Giấy báo Nợ, • Giấy báo Có… Chứng từ do chính doanh nghiệp lập, gửi đối tác • Hóa đơn bán hàng… Chứng từ do doanh nghiệp lập nhằm sử dụng trong nội bộ doanh nghiệp • Phiếu xuất kho, • Phiếu thu, • Phiếu chi, • Tạm ứng… 1.2.4. Phân loại theo tính chất bắt buộc Chứng từ bắt buộc Chứng từ hướng dẫn • Hóa đơn bán hàng, • Hóa đơn giá trị gia tăng, • Phiếu thu, phiếu chi… • Phiếu nhập kho, phiếu xuất kho, • Biên bản giao nhận tài sản cố định, biên bảng thanh lý tài sản cố định, • Bảng chấm công, bảng thanh toán tiền lương… 1.2.5. Phân loại theo mức độ khái quát thông tin Chứng từ gốc Chứng từ ghi sổ Chứng từ mệnh lệnh Chứng từ chấp hành 4 10/17/2022 Ví dụ: Chứng từ ghi sổ • DANH MỤC CHỨNG TỪ KẾ TOÁN (Ban hành kèm theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/3/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài chính) 1.3. Trình tự luân chuyển chứng từ 1.3.1. Khái niệm Luân chuyển chứng từ là sự vận động liên tục kế tiếp nhau từ giai đoạn này sang giai đoạn khác nhằm hoàn thiện chứng từ và thực hiện chức năng thông tin kinh tế, chức năng ghi sổ của kế toán. 5 10/17/2022 Trình tự luân chuyển Lập chứng từ hay tiếp nhận chứng từ Kiểm tra chứng từ Hoàn chỉnh chứng từ Tổ chức luân chuyển chứng từ Lưu trữ, bảo quản và tiêu hủy chứng từ 1.3.2. Nội dung trình tự luân chuyển chứng từ a. Lập chứng từ: • Lập chứng từ theo các yếu tố của chứng từ (hoặc tiếp nhận chứng từ từ bên ngoài) • Tuỳ theo nội dung kinh tế của nghiệp vụ mà sử dụng chứng từ thích hợp • Căn cứ vào yêu cầu quản lý từng loại tài sản mà chứng từ có thể được lập thành một hoặc nhiều bản (liên) khác nhau. • Chứng từ phải được lập hợp lệ, hợp pháp. b. Kiểm tra chứng từ: Kiểm tra về: • Các nội dung, tính hợp pháp, hợp lệ của hoạt động kinh tế ghi trong chứng từ kế toán • Tính rõ ràng, đầy đủ, trung thực của các yếu tố của chứng từ kế toán • Việc chấp hành các quy định trong việc lập, kiểm tra, xét duyệt đối với mỗi loại chứng từ kế toán. 6