Ôn tập lý thuyết STKN - Sáng Tạo Khởi Nghiệp UEL

ÔN TẬP SÁNG TẠO KHỞI NGHIỆP CHƯƠNG I: 1. Khái niệm tư duy sáng tạo Tư duy sáng tạo là một quá trình tạo ra ý tưởng hoặc giả thuyết, thử nghiệm ý tưởng này đi đến kết quả,... Kết quả này có ít nhiều ý nghĩa mới mẻ, có chút ít gì đó trước đây con người chưa bao giừo nhìn thấy, chưa có ý thứuc về nó ( Torrance) Tư duy sáng tạo là năng lực tìm thấy những ý nghĩa mới, tìm thấy những mối liên hệ mới, là một chức năng của kiến thức, trí tưởng tượng và sự đánh giá Tư duy sáng tạo là kỹ năng nhìn nhận vấn đề tưởng tượng và từ những quan điểm mới, để đến với các giải pháp và ý tưởng mà có thể không được xem xét trước đó Tư duy sáng tạo là kiểu giải quyết vấn đề dựa trên quá trình động não để tìm ra những phương án khả thu, rồi rút ra được phương án tối ưu dựa trên các phương án đã nêu ra Tư duy sáng tạo là một năng lực suy nghĩ mới, có tính hiệu quả nhằm giải quyết các vấn đề một cách nhanh chóng, gọn gàng, độc đáo. Đó còn là các ý tưởng tiên tiến, mạnh mẽ, sự đào sâu tri thức để tạo ra một hướng đi mới, những biện pháp mới.. TƯ DUY SÁNG TẠO LÀ QUÁ TRÌNH HOẠT ĐỘNG CỦA CON NGƯỜI TẠO RA NHỮNG GIÁ TRỊ VẬT CHẤT, TINH THẦN MỚI VỀ CHẤT. TIẾU CHÍ SÁNG TẠO Ở ĐÂY LÀ “TÍNH MỚI LẠ” VÀ “TÍNH CÓ GIÁ TRỊ” ( CÓ LỢI VÀ TIỆN BỘ HƠN CÁI CŨ ) 2. Thang cấp độ tư duy Bloom Level 1: Remembering Level 2: Understanding Level 3: Applying Level 4: Analyzing Level 5: Evaluating Level 6: Creating 3. Ba thành phần của sáng tạo CREATIVITY : Experise ( kiến thức ) + Creative-Thinking Skills ( Kĩ năng tư duy sáng tạo ) + Motivation ( Động cơ ) 4. Các mức độ của tư duy sáng tạo Sự trôi chảy : Diễn đạt một cách lưu loát Sự độc đáo : Sự khác biệt và độc đáo của ý tưởng rất cần thiết Sự linh hoạt : Đánh giá và quan sát mọi thứ ở nhiều khía cạnh hoặc phạm trù khác nhau lOMoARcPSD| 61649839 Sự phát minh : Suy nghĩ khác biệt Đặc điểm của người sáng tạo : • Khao khát những trải nghiệm mới, và tìm kiếm sự đa dạng trong tất cả khía cạnh của cuộc sống • Kiến thức uyên bác là cần thiết • Chủ động và mức độ kiên trì cao • Nhạy cảm trong việc nhận thức khó khăn • Nhận ra những tiềm năng 5. Yếu tố thúc đẩy tư duy sáng tạo • Tin tưởng mình có khả năng sáng tạo • Nắm bắt kịp thời ý tưởng • Đa dạng hóa phương án • Thay đổi môi trường mới • Tự tin vào bản thân • Hình thành nhóm nghiên cứu • Cần trau dồi, rèn luyện tư duy sáng tạo mỗi ngày thông qua các hoạt động tập luyện não bộ, ví dụ như: Tư duy tích cực, Tăng cường sức khỏe 6. Rào cản đối với tư duy sáng tạo • Lối mòn tư duy • Tin vào kinh nghiệm • Sợ thất bại • Sợ bị chê cười • Không muốn chấp nhận những ý tưởng khác thường • Chấp nhận sự sẵn có 7. Các phương pháp tư duy sáng tạo Phương pháp Brainstorming: Ưu: mức độ tham gia cao, vấn đề sinh động hơn, khích lệ được nhiều ý kiến từ nhiều người, huyw động lối đa trí tuệ của tập thể, không tốn kém... Nhược: Tốn nhiều thời gian, Dễ lạc đề ... Các bước tiến hành Brainstorming : B1: Chuẩn bị B2: Xác định vấn đề hoặc tình huống B3: Xác định các quy tắc B4: Bắt đầu tập kích não B5: Tổng hợp ý tưởng Sơ đồ tư duy Mindmap : gồm một chủ đề đặt ở trung tâm và các nhánh ý tưởng tỏa ra xung quanh. Cho phép chúng ta thỏa sức vạch ra các ý tưởng, suy nghĩ đầy đủ trước khi đi đến một quyết định. lOMoARcPSD| 61649839 Một sơ đồ tư duy mang đến những giá trị lớn hơn nhiều việc bạn đặt bút tuần tự từ đầu đến cuối trang giấy. Mindmap nhằm: • • • • • • • Quản lí các kế hoạch một cách hiệu quả Động não nảy sinh nhiều ý tưởng mới Thảo luận khi làm việc nhóm Công cụ để giải quyết và ra quyết định Lập dàn ý để viết một quyển sách Nâng cao kỹ năng học tập Phát triển khả năng sáng tạo của mỗi các nhân Kỹ thuật 6 chiếc mũ tư duy – Six thinking hats Mũ xanh lá: giúp tìm ra những giải pháp sáng tạo để giải quyết vấn đề Mũ đỏ: đánh giá vấn đề dựa trên trực giác và cảm xúc Mũ trắng: đánh giá vấn đề dựa trên thông tin và dữ liệu có sẵn Mũ vàng : suy nghĩ tích cực Mũ đen: đánh giá vấn đề theo góc nhìn tiêu cực Mũ xanh dương: Chủ tọa kiểm soát tiến trình cuộc họp Trắng ( B1: thu thập thông tin ) - Xanh lá (B2: đề xuất giải pháp )– Vàng(B3 : Đánh giá) – Đen (B3) – Đỏ (B4: Viết phản ứng ) - Xanh Dương (B5: Tóm tắt và kết thúc ) CHƯƠNG II : 1. Đa dạng ý tưởng và sáng tạo Xuất hiện: khi não và cơ thể ở trạng thái thư giãn hay ngay cả khi ta không mong đợi Năm thời điểm tốt nhất để hình thành ý tưởng : • • • • • Khi có cảm hứng Khi thảo luận và đưa ra ý tưởng của mọi người Khi chìm sâu trong dự án Khi cảm thấy hạnh phúc và phấn chấn Khi hợp tác với đồng nghiệp/đối tác Kích não : Một kĩ thuật hội ý sáng tạo cho một nhóm người nhằm tìm ra nhiều ý tưởng và các cách tiếp cận mới mẻ để giải quyết vấn đề ( số lượng : một hay nhiều người ) Bốn nguyên tắc của brainstorm • • Chú trọng số lượng Cho phép những cách nghĩ điên rồ nhất lOMoARcPSD| 61649839 Ngưng phán xét • Kết hợp và phát triển ý tưởng theo nhiều cách khác nhau 2. Các phương pháp thúc đẩy phát triển ý tưởng 5W1H What ( Cái gì ?) + Why ( Tại sao ) + Where ( Ở đâu ) + Who ( Ai ) + When ( Khi nào ) + How ( Làm sao ) Six Thinking Hats • • • • • • Mũ trắng : Sự thật Mũ vàng : lợi ích Mũ đen : Thận trọng Mũ đỏ : Cảm xúc Mũ xanh lá : Sáng tạo Mũ xanh dương : Quy trình NÊN VÀ KHÔNG NÊN TRONG GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN Ý TƯỞNG ( xem slide ) CHƯƠNG III: 1. Tư duy phản biện là gì ? Là quá trình phân tích, đánh giá, chất vấn cả giả thiết hoặc giả định để một người hình thành cách suy nghĩ, đưa ra quan điểm trước vấn đề nào đó và chứng minh, bảo vệ luận điểm của mình một cách logic, nhất quán và phản bác lại những ý kiến trái chiều. Người có lối tư duy phản biện thường đào sâu tìm hiểu và nhìn thế giới dưới nhiều góc độ khác nhau, thích nghi với các thay đổi và xử lý tình huống dễ dàng hơn. lOMoARcPSD| 61649839 Các cấp độ của Tư duy phản biện 6 Cấp độ từ thấp đến cao Cấp 1: Trình bày nội dung Cấp 2: Cấu trúc nói Cấp 3: Tranh luận cơ bản Cấp 4: Tranh luận hiệu quả Cấp 5: Thực hành thường xuyên Cấp 6: Tư duy hiệu quả 2. Hai dạng tư duy phản biện phổ biến : Tư duy phản biện tự điều chỉnh: • • • Được hình thành do quá trình tự tranh biện với những suy nghĩ trong nội tâm của mình. Khi đứng trước các vấn đề thường đưa ra nhiều đánh giá có đúng có sai Tự đánh giá và tranh đấu các lường suy nghĩ này để đi đến kết luận hoàn chỉnh nhất Tư duy phản biện ngoại cảnh: • Là việc đưa ra ý kiến của bản thân để phản biện lại những ý kiến của người khác về cùng một vấn đề Loại tư duy này thường dễ gặp trong quá trình làm việc nhóm, khi các thành viên cùng thảo luận về vấn đề nào đó lOMoARcPSD| 61649839 • Mỗi cá nhân thường có hướng giải quyết khác nhau và cả nhóm phải cùng phân tích, phản biện để đi đến kết luận chung • Nhờ những suy nghĩ, quan điểm trái chiều mà vấn đề được nhìn nhận đa dạng và khách quan hơn • Từ đó, những giải pháp được đưa ra tổng quát và phù hợp nhất 3. Vai trò của tư duy phản biện • Quan trọng cho nền kinh tế • Thúc đấy sự sáng tạo • Cải thiện kỹ năng trình bày và khả năng ngôn ngữ Sự suy ngẫm 4. Phát triển kỹ năng Tư duy phản biện 6 bước rèn luyện B1: xác định chính xác vấn đề B2: thu thập các nguồn thông tin đáng tin cậy B3: kiểm tra và xem xét kĩ lưỡng thông tin B4: thử đảo lộn mọi thứ và đặt câu hỏi B5: tự đánh giá B6: đi đến kết luận 10 tiêu chuẩn tư duy phản biện • • Rõ ràng Đúng đắn