Ôn tập lý thuyết TLUD - Tâm Lý Ứng Dụng UEL

TÂM LÝ ỨNG DỤNG Email: KIMTHIDUNG@GMAIL.COM Điện thoại: 0918455578 GIỮA KÌ: 50% Chuyên cần, làm bài tập: 20% Bài kiểm tra: 30% CUỐI KÌ: 50% Bài thi cuối kì ( tạm thời là tiểu luận ): 50% Tâm lý học: Tâm lý học đại cương -> tâm lí học xã hội : • • • • • • Tâm lí học pháp lý Tâm lí học lứa tuổi Tâm lí học quản trị kinh doanh Tâm lí học dạy học Tâm lí học giao tiếp Tâm lí học Y học Bắt buộc có tài liệu BÀI 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ TÂM LÝ CON NGƯỜI I. KHOA HỌC VỀ TÂM LÝ 1. ĐỐI TƯỢNG: Là các hiện tượng tâm lý với tư cách là một hiện tượng tinh thần do thế giới khách quan tác động vào con người sinh ra, gọi chung là các hoạt động tâm lý. Tâm lý học nghiên cứu sự hình thành vận hành và phát triển của hoạt động tâm lý. 2. NHIỆM VỤ: -Nghiện cứu bản chất của hoạt động tâm lý cả về mặt số lượng và chất lượng -Phát hiện các quy luật hình thành, phát triển tâm lý. -Tìm ra cơ chế của các hiện tượng tâm lý. Đưa ra giải pháp hữu hiệu cho việc sử dụng tâm lý trong nhân tố con ng một cách hiệu quả nhất. Ví dụ: các ng công nhân đi vào công trường sản xuất, hai bên là 2 tấm kính có các nhà tâm lý đứng sau để quan sát hành vi như cơ mặt, dáng đi,.. để lựa chọn ng nào vào dây chuyền sản xuất. 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU lOMoARcPSD| 60773069 a) QUAN SÁT Cho phép nghiên cứu các hiện tượng tâm lý trung thực, khách quan. Các hình thức: quan sát trực tiếp, gián tiếp, có tham dự, không tham dự. b) THỰC NGHIỆM Đây là phương pháp chủ động gây ra các hiện tượng tâm lý cần nghiên cứu sau khi đã tạo ra các điều kiện cần thiết, loại trừ các yếu tố ngẫu nhiên. Các hình thức: -Thực nghiệm tự nhiên: quan sát mà đối phương ko biết là bị quan sát và lúc đó là những hành động tự nhiên nhất của họ -Thực nghiệm trong phòng thí nghiệm: đối phương nhận thức được mình bị quan sát, bị ảnh hưởng về tâm lý, hành động không tự nhiên. c) ĐIỀU TRA BẰNG PHIẾU HỎI Sử dụng phiếu trưng cầu ý kiến với một hệ thống câu hỏi đã được soạn sẵn nhằm thu thập thông tin cần thiết về hiện tượng tâm lý được nghiên cứu. d) TRẮC NGHIỆM ( test ) Trắc nghiệm tâm lý là công cụ đã được tiêu chuẩn hóa dùng để đo lường một cách khách quan một hay một số mặt trong nhận cách thông qua những mẫu câu trả lời bằng ngôn ngữ hay phi ngôn ngữ. Trắc nghiệm trí tuệ Bine Ximong Trắc nghiệm trí tuệ Raven Trác nghiệm chuẩn đoán nhân cách Ayzen Rosat e) ĐÀM THOẠI PHỎNG VẤN: Là cách thức thu thập thông tin về hiện tượng tâm lý được nghiên cứu dựa vào các nguồn thông tin thu thập được trong quá trình trò chuyện. II. TÂM LÝ CON NGƯỜI LÀ GÌ 1. Tâm lý người là phản ánh hiện thực khách quan vào não và mang tính chủ thể a) Các khái niệm cơ bản Phản ánh: là quá trình để lại dấu vết tác động lên nhau khi các vật chất tác động qua lại với nhau. Chất A tác động chất B tạo phản ứng vật lý, hóa học, sinh học với nhau. Phản ánh là thuộc tính chung của mọi vật chất. Vì vậy não người là vật chất có thuộc tính phản ánh: mọi sự vật hiện tượng tác động vào não thì đều để lại dấu vết tác động ở trên não. III. CÁC LOẠI HIỆN TƯỢNG TÂM LÝ 1. Chức năng của hiện tượng tâm lý Định hướng cho hoạt động Trước khi hành động con ng bao giờ cũng: lOMoARcPSD| 60773069 • Đặt mục đích • Hứng thú, tình cảm Hiện tượng tâm lý Hành động diễn ra theo chiều hướng nào thì hoàn toàn phụ thuộc vào mục đích, tình cảm. Động lực thúc đẩy, lôi cuốn hành động đạt kết quả Điều chỉnh hoạt động phù hợp với mục tiêu và điều kiện, hoàn cảnh thực tế IV. V. Nhờ có các chức năng trên mà tâm lý giúp con người thích ứng với hoàn cảnh khách quan, nhận thức và cải tạo thế giới, cải tạo bản thân. 2. Phân loại hiện tượng tâm lý Quá trình tâm lý Những hiện tượng tâm lý diễn ra trong thời gian ngắn, có mở đầu, diễn biến, kết thúc rõ ràng. Vd: tri giác, tư duy, xúc cảm,... Tình huống: có 1 vật bay ngang qua và 1 bạn nhận xét vật có màu đỏ Phản ánh hiện thực khách quan Trạng thái tâm lý Là những hiện tượng tâm lý diễn ra trong thời gian dài, không rõ mở đầu, kết thúc, luôn đi kèm với quá trình tâm lý, giúp cho các quá trình tâm lý diễn ra có hiệu quả hơn. Vd: chú ý, nghi ngờ,... Thuộc tính tâm lý Hiện tượng tâm lý diễn ra trong thời gian dài, có tính tương đối bền vững, khó hình thành khó mất đi,... Vd: tính cách, tình cảm, năng lực,... HOẠT ĐỘNG – GIAO TIẾP Ý THỨC BÀI 2: CÁC HIỆN TƯỢNG TÂM LÝ CÁ NHÂN CẢM GIÁC Ý CHÍ TRI GIÁC TÍNH CÁCH TRÍ NHỚ NĂNG LỰC TƯ DUY KHÍ CHẤT TƯỞNG TƯỢNG XU HƯỚNG TÌNH CẢM I. Nhận thức cảm tính – cảm giác Khái niệm Là quá trình tâm lý, phản ánh riêng lẻ các thuộc tính bề ngoài của hiện thực khách quan khi chúng đang trực tiếp tác động vào giác quan. o Thuộc tính lOMoARcPSD| 60773069 II. Những bộ phận tham gia vào tạo giác quan khách quan cụ thể o Phản ánh thuộc tính bề ngoài Những bộ phận mà năm giác quan của con người trực tiếp nhận biết được o Các thuộc tính bề ngoài được phản ánh riêng lẻ -> con người có được các cảm giác tương ứng (giác quan nào cảm nhận đc cảm giác ấy), những vẫn chưa xác định được hiện thực khách quan nó là gì ( chưa phân loại được động vật hay vật vô tri vô giác) o Xuất hiện khi hiện thực khách quan luôn trực tiếp tác động vào giác quan -> mang tính trực quan, cụ thể o Là quá trình tâm lý LƯU Ý: o Cảm giác gắn liền với các giác quan -> tương ứng mỗi giác quan có một cảm giác nhất định o Cảm giác phụ thuộc vào cường độ tác động của hiện thực khách quan vào các giác quan: nếu quá yếu thì chưa có cảm giác, quá manh thì làm mất cảm giác o Cảm giác do con người được rèn luyện và phát triển do điều kiện sống, đặc biệt là thói quen nghề nghiệp Tri giác Là quá trình tâm lý phản ánh trọn vẹn các thuộc tính bề ngoài của hiện thực khách quan khi chúng đang trực tiếp tác động vào giác quan. o Phản ánh thuộc tính bề ngoài o Các thuộc tính bề ngoài được phản ánh trọn ven: con người nhận thức được mối quan hệ giữa các thuộc tính, tạo trên não hình ảnh hoàn chỉnh về hiện thực khách quan – hình tượng ( sản phẩm của tri giác ) > cuối cùng, con người đã xác định được hiện thực khách quan đó cụ thể ( phân loại được hoặc gọi tên được hiện thực khách quan đó ) o Xuất hiện khi hiện thực khách quan luôn trực tiếp tác động vào giác quan -> mang tính trực quan cụ thể o Là quá trình tâm lý LƯU Ý: o Tính trọn vẹn của tri giác phụ thuộc vào kinh nghiệm của chủ thể o Quan sát là dạng đặc biệt của tri giác giúp con người phản ánh hiện thực khách quan đầy đủ có chất lượng theo ý muốn của mình o Ngôn ngữ có vai trò quan trọng trong tri giác: giúp con người phản ánh hiện thực khách quan nhanh hơn, có hiệu quả hơn TÓM LẠI GIỮA CẢM GIÁC VÀ TRI GIÁC CÓ NHỮNG ĐẶC ĐIỂM CHUNG o Phản ánh thuộc tính bề ngoài o Phản ánh riêng lẻ sự vật hiện tượng o Phản ánh hiện thực khách quan trực tiếp, trực quan, cụ thể o Quá trình tâm lý Nhận thức cảm tính lOMoARcPSD| 60773069 III. I. II. NHẬN THỨC LÝ TÍNH 1. Tư duy ( suy nghĩ ) a) Đặc điểm tư duy Phản ánh thuộc tính bên trong bản chất -thuộc tính bên trong: +tính tình + tình cảm +Năng lực + Sở thích Vd: bác sĩ để phân biệt chính xác giữa bệnh nhận với nhau: + Nội tạng + Hoạt đông sinh lý BÀI 3: CÁC HIỆN TƯỢNG TÂM LÝ XÃ HỘI NHÓM TẬP THỂ CÁC ĐẶC ĐIỂM TÂM LÝ CỦA NHÓM – TẬP THỂ A. BẦU KHÔNG KHÍ TÂM LÝ CỦA NHÓM – TẬP THỂ B. DƯ LUẬN XÃ HỘI C. QUY GÁN XÃ HỘI D. ĐỊNH KIẾN XÃ HỘI E. ÁP LỰC NHÓM