Ôn tập tự luận NMLH - Nhập Môn Luật Học UEL

MỘT SỐ DẠNG BÀI TẬP ÔN THI BÀI TẬP VỀ XÁC ĐỊNH QUAN HỆ PHÁP LUẬT Câu 1: Lực lượng vũ trang nhân dân tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, Nhân dân, với Đảng và Nhà nước, có nhiệm vụ bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội; bảo vệ Nhân dân, Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa; cùng toàn dân xây dựng đất nước và thực hiện nghĩa vụ quốc tế”. (Điều 65 Hiến pháp 2013) Giải: - Giả định: “Lực lượng vũ trang nhân dân” Phần giả định trong trường hợp này nêu lên quan hệ xã hội mà quy phạm này điều chỉnh, xác định rõ đối tượng phải chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật này đó là lực lượng vũ trang nhân dân. - Quy định: “tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, Nhân dân, với Đảng và Nhà nước, có nhiệm vụ bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội; bảo vệ Nhân dân, Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa; cùng toàn dân xây dựng đất nước và thực hiện nghĩa vụ quốc tế”. Phần quy định trong trường hợp này nêu lên cách thức xử sự của đối tượng được nêu ở phần giả định. - Chế tài: không có Câu 2: Khi một bên tham gia giao dịch dân sự do bị lừa dối hoặc bị đe dọa, cưỡng ép thì có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự đó là vô hiệu. (Điều 127 Bộ luật Dân sự 2015) Giải: - Giả định: “Khi một bên tham gia giao dịch dân sự do bị lừa dối hoặc bị đe dọa, cưỡng ép” Giả định trong trường hợp này đã nêu lên tình huống, hoàn cảnh chịu sự điều chỉnh của quy phạm này đó là khi một bên tham gia giao dịch dân sự do bị lừa dối hoặc bị đe dọa. - Quy định: “quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự đó là vô hiệu”. Quy định trong trường hợp này nêu lên cách thức xử sự của đối tượng được nêu ở phần giả định. - Chế tài: không có Câu 3: Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm. (Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015). Giải: - Giả định: “Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác”. Giả định trong trường hợp này đã nêu lên đối tượng phải chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật này đó là người xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác. - Quy định: không được nêu rõ ràng trong quy phạm pháp luật nhưng ở dạng quy định ngầm. Theo đó, quy định trong trường hợp này là không được xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác. - Chế tài: “bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm”. Chế tài ở đây là biện pháp của Nhà nước tác động đến chủ thể vi phạm pháp luật Câu 4: “Văn bản quy phạm pháp luật phải được gửi đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để giám sát, kiểm tra” (Điều 10, Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2008) Giải: QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và quy định, khuyết (ẩn) chế tài. - Giả định: “văn bản quy phạm pháp luật”. - Quy định: “phải được gửi đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để giám sát, kiểm tra” Câu 5: “Công dân nam, nữ bình đẳng về mọi mặt. Nhà nước có chính sách đảm bảo quyền và cơ hội bình đẳng giới” (Điều 26 Hiến pháp 1992, sửa đổi 2013) Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và quy định, khuyết (ẩn) chế tài. - Giả định: “Công dân nam, nữ”; “Nhà nước”. - Quy định: “bình đẳng về mọi mặt”; “có chính sách đảm bảo quyền và cơ hội bình đẳng giới” Câu 6: “Không ai bị bắt nếu không có quyết định của Tòa án nhân dân, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát nhân dân, trừ trường hợp phạm tội quả tang. Việc bắt, giam, giữ người do luật định” (Điều 20, Hiến pháp 1992, sửa đổi 2013). Giải: – QPPL trên gồm 3 bộ phận: giả định, quy định, chế tài. + Giả định: “Không ai”; “Việc bắt, giam, giữ người”. + Quy định: “nếu không có quyết định của Tòa án nhân dân, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát nhân dân, trừ trường hợp phạm tội quả tang”; “do luật định”. + Chế tài: “bị bắt” Câu 7: “Việc cầm cố bị hủy bỏ, nếu được bên nhận cầm cố đồng ý”. (Điều 304 Bộ luật Dân sự) Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và quy định, khuyết (ẩn) chế tài. + Giả định: “Việc cầm cố”. + Quy định: “hủy bỏ, nếu được bên nhận cầm cố đồng ý”. Câu 8: “Việc thay đổi họ, tên, quốc tịch phải được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền về hộ tịch”. (Điều 65 Bộ luật Dân sự). Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và quy định, khuyết (ẩn) chế tài. + Giả định: “Việc thay đổi họ, tên, quốc tịch”. + Quy định: “phải được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền về hộ tịch” Câu 9: “Người nào giết người trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng, thì phải bị phạt cải tạo không giam giữ đến một năm hoặc bị phạt tù từ ba tháng đến ba năm” (Điều 102 Bộ luật Hình sự 1992) Giải: QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và chế tài, khuyết (ẩn) quy định. - Giả định: “Người nào giết người trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng” - Chế tài: “thì phải bị phạt cải tạo không giam giữ đến một năm hoặc bị phạt từ ba tháng đến ba năm” Câu 10: “Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với nhà đầu tư có hành vi đầu tư kinh doanh vốn nhà nước khi chưa được cơ quan có thẩm quyền thẩm định chấp thuận sử dụng vốn nhà nước để đầu tư” (Khoản 1, điều 23 nghị định 53/2007/NĐ-CP) Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và chế tài, khuyết (ẩn) quy định. - Giả định: “đối với nhà đầu tư có hành vi đầu tư kinh doanh vốn nhà nước khi chưa được cơ quan có thẩm quyền thẩm định chấp thuận sử dụng vốn nhà nước để đầu tư”. - Chế tài: “Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000” Câu 11: “Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng đối với người điều khiển, người ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài đúng quy cách khi tham gia giao thông trên đường bộ” (Điều 9, Nghị định 71/2012/NĐ-CP sửa đổi bổ sung Nghị định 34/2010/NĐ-CP về vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ). Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và chế tài, khuyết (ẩn) quy định. - Giả định: “đối với người điều khiển, người ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài đúng quy cách khi tham gia giao thông trên đường bộ”. - Chế tài: “Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng” Câu 12: “Người nào tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt chất ma túy, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm” (Điều 194, Bộ luật Hình sự) Giải: – QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và chế tài, khuyết (ẩn) quy định. - Giả định: “Người nào tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt chất ma túy”. - Chế tài: “thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm” Câu 13: “Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu với nạn nhân trái với ý muốn của họ, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm” (Điều 111, Bộ luật Hình sự). Giải: QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và chế tài, khuyết (ẩn) quy định. - Giả định: “Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu với nạn nhân trái với ý muốn của họ”. - Chế tài: “thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm”. Câu 14: “Người bị tuyên bố mất tích trở về được nhận lại tài sản do người quản lý tài sản chuyển giao, sau khi đã thanh toán chi phí quản lý” (Điều 90, Bộ luật Dân sự 2005). Giải: QPPL trên gồm 2 bộ phận: giả định và quy định, khuyết (ẩn) chế tài. - Giả định: “Người bị tuyên bố mất tích trở về”; “sau khi đã thanh toán chi phí quản lý”. - Quy định: “được nhận lại tài sản do người quản lý tài sản chuyển giao” Câu 15: “Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm.” (Điều 33 Hiến pháp 2013) Giải: - Giả định: “Mọi người”. Phần giả định trong trường hợp này nêu lên đối tượng chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật. - Quy định: “có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm”. Phần quy định nêu lên quyền xử sự (những việc được làm) của đối tượng được nêu ở phần giả định. - Chế tài: không có. Câu 16: “Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động nhưng phải báo trước cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày.” (Điểm a Khoản 1 Điều 35 Bộ luật Lao động 2019) Giải: - Giả định: “Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn”. Phần giả định xác định rõ đối tượng và điều kiện, hoàn cảnh chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật này. - Quy định: “có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động nhưng phải báo trước cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày”. Phần quy định nêu lên cách thức xử sự (quyền được làm đi kèm với nghĩa vụ bắt buộc thực hiện) của chủ thể nêu ở phần giả định. - Chế tài: không có. Câu 17: “Người nào trộm cắp tài sản của người khác có giá trị từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.” (Khoản 1 Điều 173 Bộ luật Hình sự 2015) Giải: - Giả định: “Người nào trộm cắp tài sản của người khác có giá trị từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng”. Phần giả định nêu lên đối tượng, hành vi vi phạm và điều kiện giá trị tài sản chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật này. - Quy định: không được nêu rõ ràng trong quy phạm pháp luật nhưng ở dạng quy định ngầm. Theo đó, quy định trong trường hợp này là không được trộm cắp tài sản của người khác. - Chế tài: “bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm”. Chế tài ở đây là biện pháp cưỡng chế của Nhà nước áp dụng đối với chủ thể thực hiện hành vi vi phạm pháp luật hình sự. Câu 16: “Phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng đối với người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy không đội 'mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy' khi tham gia giao thông trên đường bộ.” (Điểm n Khoản 3 Điều 6 Nghị định 100/2019/NĐ-CP) Giải: - Giả định: “người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy không đội 'mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy' khi tham gia giao thông trên đường bộ”. Phần giả định nêu lên đối tượng, điều kiện hoàn cảnh và hành vi chịu sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật. - Quy định: được thể hiện dưới dạng quy định ngầm. Theo đó, quy định ở đây là khi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông trên đường bộ thì phải đội mũ bảo hiểm theo đúng quy định. - Chế tài: “Phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng”. Chế tài ở đây là biện pháp xử phạt vi phạm hành chính của Nhà nước áp dụng đối với chủ thể vi phạm. Câu 17: “Người lao động tự ý bỏ việc 05 ngày làm việc cộng dồn trong thời hạn 30 ngày hoặc 20 ngày làm việc cộng dồn trong thời hạn 365 ngày mà không có lý do chính đáng thì bị xử lý kỷ luật sa thải.” (Khoản 4 Điều 125 Bộ luật Lao động 2019) Giải: - Giả định: “Người lao động tự ý bỏ việc 05 ngày làm việc cộng dồn trong thời hạn 30 ngày hoặc 20 ngày làm việc cộng dồn trong thời hạn 365 ngày mà không có lý do